Sức khỏe tổng quát

Bạch cầu là gì? Nguyên nhân, triệu chứng và cách điều trị khi bạch cầu tăng hoặc giảm

📰 Đọc bài này trong: 4 Phút

Bạch cầu là một loại tế bào máu có vai trò quan trọng trong hệ thống miễn dịch của cơ thể. Bạch cầu giúp cơ thể chống lại các vi khuẩn, virus, nấm và các tác nhân gây bệnh khác. Bạch cầu có nhiều loại khác nhau, mỗi loại có chức năng và hình dạng riêng.

Bạch cầu là gì? Nguyên nhân, triệu chứng và cách điều trị khi bạch cầu tăng hoặc giảm

Nguyên nhân gây bạch cầu tăng hoặc giảm

Số lượng bạch cầu trong máu thường dao động trong khoảng 4.000 đến 11.000 tế bào/microlit. Số lượng này có thể thay đổi theo tuổi, giới tính, chế độ ăn uống, hoạt động thể chất và sức khỏe tổng quát của mỗi người. Tuy nhiên, khi số lượng bạch cầu vượt quá hoặc thấp hơn mức bình thường, có thể là dấu hiệu của một số vấn đề sức khỏe.

Bạch cầu tăng là khi số lượng bạch cầu trong máu cao hơn mức bình thường. Bạch cầu tăng có thể do nhiều nguyên nhân khác nhau, chẳng hạn như:

  • Nhiễm trùng: Khi cơ thể bị nhiễm trùng, bạch cầu sẽ được sản xuất nhiều hơn để tiêu diệt các vi khuẩn hoặc virus gây bệnh.
  • Viêm: Khi cơ thể bị viêm do chấn thương, dị ứng, tổn thương mô hoặc các bệnh tự miễn như viêm khớp dạng thấp hay lupus, bạch cầu cũng sẽ tăng lên để giảm thiểu sự viêm nhiễm.
  • Ung thư máu: Một số loại ung thư máu như bệnh bạch cầu hoặc lymphoma sẽ gây ra sự tăng sản không kiểm soát của một loại bạch cầu. Những tế bào này không hoạt động bình thường và chiếm chỗ của các tế bào máu khác.
  • Sử dụng thuốc: Một số loại thuốc có thể kích thích tăng sản bạch cầu, ví dụ như corticosteroid, lithium, epinephrine hoặc beta agonist.

Bạch cầu giảm là khi số lượng bạch cầu trong máu thấp hơn mức bình thường. Bạch cầu giảm có thể do nhiều nguyên nhân khác nhau, chẳng hạn như:

  • Thiếu vitamin hoặc khoáng chất: Khi cơ thể thiếu vitamin B12, axit folic hoặc đồng, quá trình sản xuất các tế bào máu sẽ bị ảnh hưởng và dẫn đến thiếu hụt bạch cầu.
  • Nhiễm trùng nặng: Khi cơ thể phải đối phó với một nhiễm trùng nặng hoặc mãn tính, như HIV, lao, sốt rét hoặc viêm gan, số lượng bạch cầu có thể bị tiêu hao hoặc bị hủy hoại nhiều hơn bình thường.
  • Bệnh di truyền: Một số bệnh di truyền có thể ảnh hưởng đến khả năng sản xuất bạch cầu của cơ thể, ví dụ như hội chứng Kostmann, hội chứng Fanconi hoặc hội chứng Shwachman-Diamond.
  • Điều trị ung thư: Một số phương pháp điều trị ung thư như hóa trị, xạ trị hoặc ghép tủy có thể làm giảm số lượng bạch cầu trong máu do ảnh hưởng đến tủy xương, nơi sản xuất các tế bào máu.
  • Sử dụng thuốc: Một số loại thuốc có thể gây ức chế hoặc hủy hoại bạch cầu, ví dụ như clozapine, carbamazepine, sulfasalazine hoặc methotrexate.

Triệu chứng của bạch cầu tăng hoặc giảm

Triệu chứng của bạch cầu tăng hoặc giảm phụ thuộc vào nguyên nhân gây ra và mức độ nghiêm trọng của tình trạng. Một số triệu chứng thường gặp là:

  • Bạch cầu tăng: Sốt, mệt mỏi, đau đầu, đau khớp, đau cơ, sưng hạch, mẩn ngứa, xuất huyết dễ dàng, nhiễm trùng tái phát hoặc khó chữa.
  • Bạch cầu giảm: Sốt, ốm yếu, mệt mỏi, đau họng, viêm nang lông, viêm nướu, viêm niêm mạc miệng, nhiễm trùng da hoặc niêm mạc.

Cách điều trị khi bạch cầu tăng hoặc giảm

Điều trị khi bạch cầu tăng hoặc giảm cũng phụ thuộc vào nguyên nhân gây ra và mức độ nghiêm trọng của tình trạng. Một số phương pháp điều trị có thể được áp dụng là:

  • Bạch cầu tăng: Điều trị nguyên nhân gây ra bằng các loại thuốc kháng sinh, kháng viêm, kháng dị ứng hoặc kháng ung thư. Trong một số trường hợp, có thể cần phải làm thủ thuật lấy máu để giảm số lượng bạch cầu trong máu.
  • Bạch cầu giảm: Điều trị nguyên nhân gây ra bằng các loại thuốc kích thích sản xuất bạch cầu, điều chỉnh liều lượng hoặc ngừng sử dụng các loại thuốc gây ức chế bạch cầu. Trong một số trường hợp, có thể cần phải tiêm bạch cầu từ người hiến máu hoặc ghép tủy xương để bổ sung cho cơ thể.

Kết luận

Bạch cầu là một loại tế bào máu quan trọng trong hệ thống miễn dịch của cơ thể. Bạch cầu có thể tăng hoặc giảm do nhiều nguyên nhân khác nhau và gây ra các triệu chứng khác nhau. Điều trị khi bạch cầu tăng hoặc giảm cũng phụ thuộc vào nguyên nhân gây ra và mức độ nghiêm trọng của tình trạng. Để duy trì một mức bạch cầu bình thường, bạn nên chú ý đến chế độ ăn uống, vệ sinh cá nhân, phòng ngừa nhiễm trùng và kiểm tra sức khỏe định kỳ. Nếu bạn có bất kỳ thắc mắc nào về bạch cầu, bạn nên tham khảo ý kiến của bác sĩ hoặc chuyên gia y tế.

Bạn cũng có thể thích..