Khoa nhi

Bệnh sởi ở trẻ em: Nguyên nhân, triệu chứng, biến chứng và cách phòng ngừa

📰 Đọc bài này trong: 4 Phút

Bệnh sởi là một bệnh truyền nhiễm cấp tính do virus sởi gây ra. Bệnh sởi có thể gây ra các biến chứng nghiêm trọng, thậm chí tử vong, đặc biệt là ở trẻ em. Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), bệnh sởi là một trong những nguyên nhân hàng đầu gây tử vong ở trẻ em trên thế giới. Trong bài báo này, tôi sẽ giới thiệu về nguyên nhân, triệu chứng, biến chứng và cách phòng ngừa bệnh sởi ở trẻ em.

Bệnh sởi ở trẻ em: Nguyên nhân, triệu chứng, biến chứng và cách phòng ngừa

Nguyên nhân

Bệnh sởi được lây truyền qua đường hô hấp từ người bệnh sang người khác. Virus sởi có thể sống trong không khí hoặc trên các bề mặt tiếp xúc trong khoảng 2 giờ. Khi người bệnh ho, hắt hơi, nói chuyện hoặc khạc nhổ, virus sởi sẽ bay ra ngoài và có thể bị người khác hít vào. Người bệnh có thể lây truyền virus sởi từ 4 ngày trước khi xuất hiện phát ban cho đến 4 ngày sau khi phát ban.

Bệnh sởi có thể lây nhiễm cho mọi lứa tuổi, nhưng trẻ em dưới 5 tuổi và người lớn trên 20 tuổi là những nhóm có nguy cơ cao nhất. Những yếu tố làm tăng nguy cơ mắc bệnh sởi ở trẻ em là:

  • Chưa được tiêm phòng hoặc tiêm phòng không đầy đủ.
  • Sống trong các khu vực có tỷ lệ tiêm phòng thấp hoặc có dịch bệnh.
  • Có hệ miễn dịch yếu do bệnh mãn tính, dinh dưỡng kém, HIV/AIDS hoặc điều trị hóa chất hoặc xạ trị.
  • Đến từ hoặc đi du lịch đến các nước có tỷ lệ tiêm phòng thấp hoặc có dịch bệnh.

Triệu chứng

Triệu chứng của bệnh sởi thường xuất hiện sau khoảng 10-14 ngày kể từ khi tiếp xúc với virus. Triệu chứng ban đầu của bệnh sởi ở trẻ em gồm:

  • Sốt cao .
  • Ho .
  • Sổ mũi .
  • Viêm họng .
  • Mắt đỏ và nhạy cảm với ánh sáng .
  • Những chấm đỏ nhỏ (gọi là Koplik) xuất hiện trong miệng, thường ở phía trong của má hoặc răng cửa .

Sau khoảng 3-5 ngày, triệu chứng tiếp theo của bệnh sởi ở trẻ em là:

  • Phát ban đỏ, nổi lên từ đầu, rồi lan xuống cổ, ngực, lưng, bụng và chân .
  • Phát ban có thể gộp lại thành những vết lớn và có thể gây ngứa .
  • Sốt có thể tăng lên đến 40 độ C hoặc cao hơn .

Phát ban của bệnh sởi thường kéo dài khoảng 4-7 ngày và sau đó sẽ biến mất theo thứ tự xuất hiện.

Biến chứng

Bệnh sởi có thể gây ra các biến chứng nghiêm trọng, đặc biệt là ở trẻ em. Các biến chứng thường gặp của bệnh sởi ở trẻ em là:

  • Viêm phổi: là biến chứng nghiêm trọng và phổ biến nhất, có thể gây tử vong ở trẻ em .
  • Viêm tai giữa: là viêm nhiễm ở vùng giữa tai, có thể gây đau tai, mất thính lực và chảy dịch tai .
  • Viêm não: là viêm nhiễm ở màng não và tủy sống, có thể gây sốt cao, đau đầu, co giật, liệt nửa người, mù mắt và tử vong .
  • Tiêu chảy và nôn mửa: là các triệu chứng tiêu hóa, có thể gây mất nước và suy dinh dưỡng .
  • Viêm thanh quản và thanh hơi quản: là viêm nhiễm ở cổ họng và khí quản, có thể gây khó thở, ho khan và ho có đờm .

Ngoài ra, bệnh sởi còn có thể gây ra các biến chứng hiếm gặp nhưng rất nguy hiểm, ví dụ như:

  • Viêm não sởi cấp tính (SSPE): là một biến chứng hiếm gặp nhưng rất nghiêm trọng của bệnh sởi. SSPE là một bệnh mãn tính ảnh hưởng đến hệ thần kinh trung ương. SSPE thường xuất hiện từ 7 đến 10 năm sau khi mắc bệnh sởi. Triệu chứng của SSPE bao gồm suy giảm trí nhớ, mất khả năng học tập, co giật, liệt nửa người, mù mắt và tử vong.
  • Viêm cơ tim: là viêm nhiễm ở cơ tim, có thể gây ra các triệu chứng như đau ngực, khó thở, tim đập nhanh hoặc không đều và suy tim.
  • Viêm gan: là viêm nhiễm ở gan, có thể gây ra các triệu chứng như vàng da, vàng mắt, buồn nôn, nôn mửa, tiêu chảy và đau bụng.

Cách phòng ngừa

Cách phòng ngừa hiệu quả nhất để tránh bệnh sởi ở trẻ em là tiêm phòng. Tiêm phòng bệnh sởi được khuyến cáo cho tất cả trẻ em từ 12 tháng tuổi trở lên. Liều tiêm phòng đầu tiên được tiêm khi trẻ 12-15 tháng tuổi. Liều tiêm phòng thứ hai được tiêm khi trẻ 4-6 tuổi. Tiêm phòng bệnh sởi có thể kết hợp với tiêm phòng bệnh quai bị và rubella (gọi là MMR) hoặc cả bệnh thủy đậu (gọi là MMRV). Tiêm phòng bệnh sởi có hiệu quả cao, có thể ngăn ngừa bệnh sởi ở hơn 95% trẻ em được tiêm phòng đầy đủ.

Ngoài tiêm phòng, các biện pháp phòng ngừa khác để tránh bệnh sởi ở trẻ em là:

  • Tránh tiếp xúc với người bệnh hoặc nghi ngờ mắc bệnh sởi.
  • Giữ vệ sinh cá nhân, rửa tay thường xuyên và che miệng khi ho, hắt hơi.
  • Tăng cường dinh dưỡng và miễn dịch cho trẻ em, bổ sung vitamin A và C.
  • Theo dõi sức khỏe của trẻ em, nếu có dấu hiệu nghi ngờ mắc bệnh sởi, hãy đưa trẻ đến cơ sở y tế gần nhất để được khám và điều trị kịp thời.

Kết luận

Bệnh sởi là một bệnh truyền nhiễm cấp tính do virus sởi gây ra, có thể gây ra các biến chứng nghiêm trọng, thậm chí tử vong, đặc biệt là ở trẻ em. Bệnh sởi có thể được phòng ngừa hiệu quả bằng cách tiêm phòng đầy đủ cho trẻ em từ 12 tháng tuổi trở lên. Ngoài tiêm phòng, các biện pháp phòng ngừa khác là tránh tiếp xúc với người bệnh, giữ vệ sinh cá nhân, tăng cường dinh dưỡng và miễn dịch cho trẻ em. Nếu có dấu hiệu nghi ngờ mắc bệnh sởi, hãy đưa trẻ đến cơ sở y tế gần nhất để được khám và điều trị kịp thời.

Bạn cũng có thể thích..