Sống khỏe

Buồn ngủ nhưng không ngủ được: Nguyên nhân, hậu quả và cách khắc phục

📰 Đọc bài này trong: 8 Phút

Bạn có thường xuyên cảm thấy buồn ngủ nhưng không ngủ được? Bạn có biết rằng đây là một triệu chứng của nhiều vấn đề về sức khỏe, làm đẹp, dinh dưỡng và tin tức y tế? Bài báo này sẽ giúp bạn tìm hiểu nguyên nhân, hậu quả và cách khắc phục tình trạng buồn ngủ nhưng không ngủ được.

Buồn ngủ nhưng không ngủ được: Nguyên nhân, hậu quả và cách khắc phục

Giới thiệu

Buồn ngủ nhưng không ngủ được là một tình trạng thường gặp ở nhiều người, đặc biệt là những người có lối sống bận rộn, căng thẳng hoặc mất cân bằng sinh lý. Buồn ngủ nhưng không ngủ được có thể do nhiều nguyên nhân khác nhau, như:

  • Rối loạn giấc ngủ, ví dụ như chứng mất ngủ (insomnia), chứng ngáy, chứng ngừng thở khi ngủ (sleep apnea) hoặc chứng di chuyển không tự chủ khi ngủ (restless legs syndrome).
  • Sử dụng các chất kích thích hoặc ức chế hệ thần kinh trung ương, ví dụ như cà phê, thuốc lá, rượu, ma túy hoặc thuốc an thần.
  • Mắc các bệnh lý về tâm thần hoặc tâm lý, ví dụ như trầm cảm, lo âu, căng thẳng hoặc rối loạn ám ảnh cưỡng chế (OCD).
  • Mắc các bệnh lý về nội tiết hoặc nhiễm trùng, ví dụ như tiểu đường, suy giáp, viêm gan hoặc nhiễm trùng đường tiết niệu.
  • Ăn uống không hợp lý hoặc thiếu dinh dưỡng, ví dụ như ăn quá nhiều hoặc quá ít, ăn quá muộn hoặc quá sớm, ăn quá nhiều đường hoặc chất béo hoặc thiếu vitamin và khoáng chất.
  • Thói quen sinh hoạt không lành mạnh hoặc không phù hợp với chu kỳ sinh học của cơ thể, ví dụ như thức khuya hoặc dậy sớm, xem điện thoại hoặc máy tính trước khi đi ngủ, làm việc quá sức hoặc không vận động.

Nội dung chính

Nguyên nhân của buồn ngủ nhưng không ngủ được

Buồn ngủ nhưng không ngủ được có thể do nhiều nguyên nhân khác nhau gây ra. Một số nguyên nhân phổ biến là:

Rối loạn giấc ngủ

Rối loạn giấc ngủ là một nhóm các bệnh lý gây ảnh hưởng đến chất lượng và thời gian ngủ của người bệnh. Có nhiều loại rối loạn giấc ngủ, nhưng một số loại thường gặp là:

  • Chứng mất ngủ (insomnia): Là tình trạng khó ngủ hoặc ngủ không sâu, thường do căng thẳng, lo lắng, đau đầu, tiếng ồn hoặc ánh sáng. Người mắc chứng mất ngủ thường cảm thấy buồn ngủ trong ngày, nhưng khi đi ngủ lại khó chìm vào giấc ngủ hoặc thức dậy nhiều lần.
  • Chứng ngáy: Là tình trạng phát ra tiếng ồn khi ngủ do hẹp đường thở trên. Người bị chứng ngáy thường không biết mình ngáy, nhưng có thể gây phiền nhiễu cho người ngủ cùng hoặc gần. Người bị chứng ngáy có thể bị giảm oxy huyết, gây buồn ngủ trong ngày và tăng nguy cơ mắc các bệnh tim mạch.
  • Chứng ngừng thở khi ngủ (sleep apnea): Là tình trạng dừng thở tạm thời khi ngủ do sụp miệng, lưỡi hoặc họng. Người bị chứng ngừng thở khi ngủ thường không biết mình dừng thở, nhưng có thể bị đánh thức bởi cơn co giật hoặc cảm giác khó thở. Người bị chứng ngừng thở khi ngủ có thể bị giảm oxy huyết, gây buồn ngủ trong ngày và tăng nguy cơ mắc các bệnh tim mạch.
  • Chứng di chuyển không tự chủ khi ngủ (restless legs syndrome): Là tình trạng cảm thấy khó chịu ở chân khi nằm yên, như cơn đau, nhức, rối loạn hoặc kiến bò. Người bị chứng di chuyển không tự chủ khi ngủ thường phải di chuyển chân để giảm cơn khó chịu, làm gián đoạn giấc ngủ. Người bị chứng di chuyển không tự chủ khi ngủ có thể bị thiếu sắt hoặc dopamine, gây buồn ngủ trong ngày và tăng nguy cơ mắc các bệnh về não.

Sử dụng các chất kích thích hoặc ức chế hệ thần kinh trung ương

Sử dụng các chất kích thích hoặc ức chế hệ thần kinh trung ương có thể gây ảnh hưởng đến giấc ngủ của người sử dụng. Một số chất kích thích hoặc ức chế hệ thần kinh trung ương phổ biến là:

  • Cà phê: Là một loại đồ uống có chứa caffeine, một chất kích thích hệ thần kinh trung ương. Caffeine có tác dụng làm tỉnh táo, giảm mệt mỏi và cải thiện hiệu suất làm việc. Tuy nhiên, caffeine cũng có thể gây khó ngủ, lo âu, run tay và tim đập nhanh nếu uống quá nhiều hoặc quá muộn. Ngoài ra, caffeine cũng có thể làm giảm khả năng hấp thu một số vitamin và khoáng chất quan trọng cho cơ thể.
  • Thuốc lá: Là một loại sản phẩm có chứa nicotine, một chất kích thích hệ thần kinh trung ương. Nicotine có tác dụng làm giảm cảm giác đói, tăng cường tập trung và giảm căng thẳng. Tuy nhiên, nicotine cũng có thể gây nghiện, khó ngủ, đau đầu, ho và tăng huyết áp nếu hút quá nhiều hoặc quá thường xuyên. Ngoài ra, thuốc lá cũng có chứa nhiều chất độc hại khác, gây hại cho phổi, tim và các cơ quan khác của cơ thể.
  • Rượu: Là một loại đồ uống có chứa ethanol, một chất ức chế hệ thần kinh trung ương. Ethanol có tác dụng làm giảm căng thẳng, lo lắng và sợ hãi. Tuy nhiên, ethanol cũng có thể gây say rượu, mất kiểm soát, buồn ngủ hoặc mất ngủ, đau đầu, buồn nôn và giảm đường huyết nếu uống quá nhiều hoặc quá nhanh. Ngoài ra, rượu cũng có thể làm tổn thương gan, dạ dày và não của người uống.
  • Ma túy: Là một nhóm các chất có tác dụng thay đổi trạng thái tâm lý của người sử dụng, như cần sa, heroin, cocaine hoặc ecstasy. Ma túy có thể gây ra những cảm giác vui sướng, hưng phấn hoặc ảo giác. Tuy nhiên, ma túy cũng có thể gây nghiện, khó ngủ, loạn nhịp tim, co giật hoặc ngừng thở nếu sử dụng quá liều hoặc quá lâu. Ngoài ra, ma túy cũng có thể gây ra những biến chứng về tâm thần hoặc tâm lý, như trầm cảm, loạn thần hoặc bạo lực.
  • Thuốc an thần: Là một nhóm các thuốc có tác dụng làm dịu hệ thần kinh trung ương và gây ngủ cho người bệnh. Thuốc an thần thường được kê đơn cho những người mắc các bệnh về tâm thần hoặc tâm lý, như lo âu, trầm cảm hoặc mất ngủ. Tuy nhiên, thuốc an thần cũng có thể gây nghiện, buồn ngủ quá mức, mất trí nhớ hoặc suy giảm chức năng não nếu sử dụng không theo chỉ định của bác sĩ. Ngoài ra, thuốc an thần cũng có thể gây ra những phản ứng phụ khác khi kết hợp với các chất khác, như rượu, ma túy hoặc thuốc khác.

Hậu quả của buồn ngủ nhưng không ngủ được

Buồn ngủ nhưng không ngủ được không chỉ làm ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống của người bị, mà còn gây ra nhiều hậu quả khác về sức khỏe, làm đẹp, dinh dưỡng và tin tức y tế. Một số hậu quả phổ biến là:

  • Giảm hiệu suất làm việc và học tập: Buồn ngủ nhưng không ngủ được làm giảm khả năng tập trung, nhớ, sáng tạo và giải quyết vấn đề của người bị. Điều này làm ảnh hưởng đến hiệu suất làm việc và học tập, gây ra những sai lầm, lãng phí thời gian và năng lượng.
  • Tăng nguy cơ tai nạn: Buồn ngủ nhưng không ngủ được làm giảm khả năng phản ứng, cảnh giác và đánh giá tình huống của người bị. Điều này làm tăng nguy cơ gây ra các tai nạn, như va chạm xe, rơi vật, té ngã hoặc bị thương.
  • Làm hỏng ngoại hình: Buồn ngủ nhưng không ngủ được làm giảm khả năng tái tạo và phục hồi của các tế bào da. Điều này làm cho da bị khô, nhăn, sạm, mụn hoặc nám. Ngoài ra, buồn ngủ nhưng không ngủ được cũng làm cho mắt bị sưng, quầng thâm hoặc chảy nước mắt.
  • Gây ra các bệnh lý khác: Buồn ngủ nhưng không ngủ được làm giảm khả năng miễn dịch và cân bằng nội môi của cơ thể. Điều này làm tăng nguy cơ mắc các bệnh lý khác, như béo phì, tiểu đường, cao huyết áp, tim mạch, đột quỵ hoặc ung thư.

Cách khắc phục tình trạng buồn ngủ nhưng không ngủ được

Buồn ngủ nhưng không ngủ được là một tình trạng có thể được khắc phục bằng cách điều trị nguyên nhân gốc hoặc thay đổi thói quen sinh hoạt. Một số cách khắc phục phổ biến là:

  • Đi khám bác sĩ: Nếu buồn ngủ nhưng không ngủ được kéo dài hơn 3 tuần hoặc gây ra các triệu chứng khác, bạn nên đi khám bác sĩ để được chẩn đoán và điều trị kịp thời. Bác sĩ có thể kê đơn cho bạn các thuốc an thần hoặc các thuốc khác để giúp bạn ngủ ngon hơn. Tuy nhiên, bạn nên tuân theo chỉ dẫn của bác sĩ và không lạm dụng các loại thuốc này.
  • Hạn chế sử dụng các chất kích thích hoặc ức chế hệ thần kinh trung ương: Bạn nên hạn chế sử dụng các chất kích thích hoặc ức chế hệ thần kinh trung ương, như cà phê, thuốc lá, rượu hoặc ma túy. Bạn nên uống cà phê vào buổi sáng hoặc trước 3 giờ chiều, không hút thuốc lá ít nhất 2 giờ trước khi đi ngủ, không uống rượu quá 2 ly mỗi ngày và tránh sử dụng ma túy hoàn toàn. Nếu bạn gặp khó khăn trong việc cai nghiện các chất này, bạn nên tìm kiếm sự giúp đỡ của bác sĩ, gia đình, bạn bè hoặc các tổ chức hỗ trợ. Bạn cũng có thể thay thế các chất này bằng các đồ uống hoặc thực phẩm có lợi cho sức khỏe và giấc ngủ, như nước chanh, trà thảo mộc, sữa, chuối hoặc quả óc chó.

Tạo thói quen sinh hoạt lành mạnh và phù hợp với chu kỳ sinh học của cơ thể

Tạo thói quen sinh hoạt lành mạnh và phù hợp với chu kỳ sinh học của cơ thể là một trong những cách hiệu quả nhất để khắc phục tình trạng buồn ngủ nhưng không ngủ được. Bạn có thể áp dụng một số cách sau đây:

  • Đi ngủ và dậy đúng giờ: Bạn nên đi ngủ và dậy đúng giờ mỗi ngày, kể cả ngày nghỉ. Điều này sẽ giúp bạn duy trì một chu kỳ sinh học ổn định, làm cho cơ thể dễ dàng đi vào và ra khỏi giấc ngủ. Bạn nên ngủ khoảng 7-8 tiếng mỗi đêm, không quá ít hoặc quá nhiều. Bạn cũng nên tránh ngủ trưa quá muộn hoặc quá lâu, vì điều này có thể làm rối loạn chu kỳ sinh học của bạn.
  • Tạo một môi trường ngủ thoải mái: Bạn nên tạo một môi trường ngủ thoải mái, yên tĩnh, tối và mát. Bạn có thể sử dụng rèm cửa, tai nghe chống ồn, quạt hoặc điều hòa để loại bỏ các yếu tố gây phiền nhiễu cho giấc ngủ của bạn. Bạn cũng nên chọn một chiếc giường, gối và chăn phù hợp với cơ thể và sở thích của bạn.
  • Tránh xem điện thoại hoặc máy tính trước khi đi ngủ: Bạn nên tránh xem điện thoại hoặc máy tính ít nhất 1 giờ trước khi đi ngủ. Lý do là ánh sáng xanh từ các thiết bị này có thể làm giảm sản xuất melatonin, một hormon giúp điều chỉnh chu kỳ ngủ của cơ thể. Ngoài ra, xem điện thoại hoặc máy tính cũng có thể làm bạn bị kích thích, lo lắng hoặc mất tập trung, làm khó ngủ hơn.
  • Làm việc và vận động hợp lý: Bạn nên làm việc và vận động hợp lý trong ngày, không quá sức hoặc quá ít. Làm việc và vận động hợp lý sẽ giúp bạn duy trì sức khỏe, tăng cường tuần hoàn máu, giải tỏa căng thẳng và tạo ra cảm giác mệt mỏi tự nhiên. Bạn nên làm việc và vận động vào buổi sáng hoặc chiều, không quá gần giờ đi ngủ. Bạn cũng nên chọn những hoạt động phù hợp với khả năng và sở thích của bạn, như đi bộ, chạy bộ, yoga hoặc thể dục nhịp điệu.

Kết luận

Buồn ngủ nhưng không ngủ được là một tình trạng thường gặp ở nhiều người, có thể do nhiều nguyên nhân khác nhau gây ra. Buồn ngủ nhưng không ngủ được không chỉ làm ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống của người bị, mà còn gây ra nhiều hậu quả khác về sức khỏe, làm đẹp, dinh dưỡng và tin tức y tế. Buồn ngủ nhưng không ngủ được có thể được khắc phục bằng cách điều trị nguyên nhân gốc hoặc thay đổi thói quen sinh hoạt. Bạn nên áp dụng các cách khắc phục mà tôi đã đề cập trong bài báo này để cải thiện giấc ngủ của bạn. Chúc bạn ngủ ngon!

Bạn cũng có thể thích..