Sức khỏe tổng quát

Cách hạ sốt nhanh nhất cho trẻ và người lớn tại nhà: Bí quyết từ các bác sĩ

📰 Đọc bài này trong: 7 Phút

Sốt là một triệu chứng phổ biến, thường xuất hiện khi cơ thể đang chống lại một loại vi khuẩn, virus, hoặc nhiễm trùng nào đó. Sốt có thể gây ra cảm giác khó chịu, mệt mỏi, và đau nhức cho người bệnh. Đặc biệt, sốt ở trẻ nhỏ và người lớn có thể gây ra những biến chứng nguy hiểm nếu không được điều trị kịp thời. Vậy làm thế nào để hạ sốt nhanh nhất cho trẻ và người lớn tại nhà? Hãy cùng tìm hiểu những bí quyết từ các bác sĩ trong bài viết này.

Cách hạ sốt nhanh nhất cho trẻ và người lớn tại nhà: Bí quyết từ các bác sĩ

Giới thiệu

Sốt là tình trạng nhiệt độ cơ thể cao hơn mức bình thường, thường do cơ thể phản ứng với các tác nhân gây bệnh. Theo [Tổ chức Y tế Thế giới (WHO)], nhiệt độ cơ thể bình thường ở người là khoảng 36,5°C đến 37°C. Nếu nhiệt độ cơ thể vượt quá 38°C, người đó được coi là bị sốt.

Sốt có thể được chia thành các loại sau:

  • Sốt nhẹ: Nhiệt độ cơ thể từ 38°C đến 38,9°C.
  • Sốt cao: Nhiệt độ cơ thể từ 39°C đến 39,9°C.
  • Sốt rất cao: Nhiệt độ cơ thể từ 40°C trở lên.

Sốt có thể do nhiều nguyên nhân khác nhau gây ra, như:

  • Nhiễm trùng: Viêm họng, viêm phổi, viêm tai giữa, viêm niệu đạo, viêm ruột, viêm não màng não, sốt rét, sốt xuất huyết, sốt phát ban…
  • Bệnh mãn tính: Viêm khớp dạng thấp, lupus ban đỏ hệ thống, viêm da cơ…
  • Thuốc: Một số loại thuốc có thể gây ra phản ứng dị ứng hoặc tăng nhiệt độ cơ thể, như thuốc kháng sinh, thuốc chống ung thư, thuốc giảm đau…
  • Vắc xin: Một số loại vắc xin có thể gây ra sốt nhẹ sau khi tiêm, như vắc xin viêm gan B, vắc xin sởi quai bị rubella…
  • Môi trường: Nhiệt độ không khí quá cao hoặc quá lạnh có thể làm tăng hoặc giảm nhiệt độ cơ thể.
  • Tình trạng sức khỏe khác: Stress, mất ngủ, kinh nguyệt, tiền mãn kinh…

Sốt có thể gây ra các triệu chứng khác nhau tùy thuộc vào mức độ và nguyên nhân của nó, như:

  • Cảm giác nóng bừng, ớn lạnh, run rẩy.
  • Đau đầu, đau cơ, đau khớp.
  • Mệt mỏi, uể oải, chán ăn.
  • Buồn nôn, nôn mửa, tiêu chảy.
  • Ho, khó thở, đau họng.
  • Sưng hạch, phát ban.

Sốt ở trẻ nhỏ và người lớn có thể gây ra những biến chứng nguy hiểm nếu không được điều trị kịp thời, như:

  • Co giật: Sốt cao có thể làm tăng hoạt động của các tế bào thần kinh, gây ra các cơn co giật. Co giật do sốt thường xảy ra ở trẻ em dưới 5 tuổi, nhưng cũng có thể xảy ra ở người lớn.
  • Dehydration: Sốt làm tăng sự bài tiết mồ hôi và nước tiểu, gây ra mất nước. Mất nước có thể làm suy giảm chức năng của các cơ quan trong cơ thể, gây ra các triệu chứng như khát nước, miệng khô, da nhăn nheo, mắt chìm, tiểu ít hoặc không tiểu.
  • Viêm não: Sốt cao có thể làm tổn thương các tế bào não, gây ra viêm não. Viêm não có thể gây ra các triệu chứng như đau đầu dữ dội, buồn nôn, nôn mửa, rối loạn ý thức, co giật, liệt nửa người.
  • Sốc nhiệt: Sốt rất cao có thể làm quá tải hệ thống điều hòa nhiệt của cơ thể, gây ra sốc nhiệt. Sốc nhiệt có thể gây ra các triệu chứng như da đỏ bừng, khô ráo, tim đập nhanh, huyết áp cao hoặc thấp, rối loạn ý thức, suy hô hấp.

Vì vậy, việc hạ sốt kịp thời cho trẻ và người lớn là rất quan trọng để phòng ngừa những biến chứng nguy hiểm. Tuy nhiên, không phải lúc nào cũng có sẵn thuốc hay bác sĩ để điều trị sốt. Vậy làm sao để hạ sốt nhanh nhất cho trẻ và người lớn tại nhà? Hãy cùng tìm hiểu những bí quyết từ các bác sĩ trong phần tiếp theo.

Nội dung chính

Để hạ sốt nhanh nhất cho trẻ và người lớn tại nhà, bạn có thể áp dụng những cách sau đây:

Uống nhiều nước

Uống nhiều nước là một trong những cách đơn giản và hiệu quả để hạ sốt. Nước giúp thanh lọc cơ thể, bổ sung dịch và điện giải bị mất do sốt. Nước cũng giúp làm mát cơ thể từ bên trong và giảm sự bài tiết mồ hôi từ bên ngoài. Bạn có thể uống nước lọc, nước chanh, nước dừa, nước cam, nước ép hoa quả, hoặc các loại nước trà như trà bạc hà, trà gừng, trà lá sen… Bạn nên uống ít nhất 2 lít nước mỗi ngày khi bị sốt. Tuy nhiên, bạn cũng không nên uống quá nhiều nước một lúc, vì có thể gây ra sự pha loãng của các chất điện giải trong máu. Bạn nên uống từng ngụm nhỏ và thường xuyên.

Đắp khăn ướt

Đắp khăn ướt là một cách hạ sốt hiệu quả bằng cách tận dụng sự bay hơi của nước để làm mát cơ thể. Bạn có thể làm như sau:

  • Chuẩn bị một bát nước ấm (khoảng 25°C đến 30°C), một chiếc khăn mềm và sạch.
  • Nhúng khăn vào bát nước, vắt cho ráo, và đắp lên trán, cổ, nách, và đầu gối của người bệnh.
  • Thay khăn mới khi khăn cũ bị nóng hoặc khô. Lặp lại quá trình này cho đến khi sốt giảm.
  • Lưu ý: Không nên dùng nước quá lạnh hoặc quá nóng để đắp khăn, vì có thể gây ra sự co cứng của các mạch máu và làm tăng sốt. Cũng không nên đắp khăn ướt lên ngực hoặc bụng của người bệnh, vì có thể gây ra viêm phổi hoặc viêm ruột.

Uống thuốc hạ sốt

Uống thuốc hạ sốt là một cách hạ sốt phổ biến và an toàn khi được sử dụng đúng liều lượng và chỉ định. Các loại thuốc hạ sốt thông dụng bao gồm:

  • Paracetamol: Là một loại thuốc giảm đau và hạ sốt an toàn và hiệu quả cho cả trẻ em và người lớn. Liều lượng khuyến cáo là 10-15 mg/kg thân nặng cho trẻ em và 500-1000 mg cho người lớn, uống mỗi 4-6 giờ một lần. Tuy nhiên, không nên uống quá 4 lần trong một ngày hoặc quá 4 gram trong một ngày, vì có thể gây ra tổn thương gan.
  • Ibuprofen: Là một loại thuốc giảm đau, hạ sốt, và chống viêm thuộc nhóm NSAID (nonsteroidal anti-inflammatory drugs). Liều lượng khuyến cáo là 5-10 mg/kg thân nặng cho trẻ em và 200-400 mg cho người lớn, uống mỗi 6-8 giờ một lần. Tuy nhiên, không nên uống quá 3 lần trong một ngày hoặc quá 1,2 gram trong một ngày, vì có thể gây ra kích ứng dạ dày, loét dạ dày, hoặc suy thận.
  • Aspirin: Là một loại thuốc giảm đau, hạ sốt, và chống viêm thuộc nhóm NSAID. Liều lượng khuyến cáo là 300-600 mg cho người lớn, uống mỗi 4-6 giờ một lần. Tuy nhiên, không nên uống quá 4 gram trong một ngày, vì có thể gây ra kích ứng dạ dày, loét dạ dày, hoặc chảy máu. Cũng không nên dùng aspirin cho trẻ em dưới 16 tuổi, vì có thể gây ra hội chứng Reye, một bệnh hiếm gặp nhưng nguy hiểm cho não và gan của trẻ em.

Lưu ý: Khi uống thuốc hạ sốt, bạn nên đọc kỹ hướng dẫn sử dụng và tuân thủ theo chỉ định của bác sĩ hoặc dược sĩ. Bạn cũng nên kiểm tra thành phần của thuốc để tránh dùng quá nhiều loại thuốc có cùng hoạt chất. Nếu bạn có bất kỳ tình trạng dị ứng, bệnh lý nền, hoặc đang mang thai, bạn nên tham khảo ý kiến của bác sĩ trước khi uống thuốc hạ sốt.

Ăn uống hợp lý

Ăn uống hợp lý là một cách hạ sốt quan trọng, vì nó giúp cung cấp năng lượng và dinh dưỡng cho cơ thể để chống lại bệnh tật. Bạn có thể áp dụng những nguyên tắc sau đây khi ăn uống khi bị sốt:

  • Ăn nhẹ và dễ tiêu: Bạn nên ăn những thức ăn nhẹ và dễ tiêu, như cháo, canh, súp, rau củ, trái cây… Bạn nên tránh ăn những thức ăn nặng, cay, mặn, chiên rán, hoặc có chứa nhiều đường hoặc chất béo, vì có thể gây khó tiêu hoặc kích thích dạ dày.
  • Ăn nhiều vitamin và khoáng chất: Bạn nên ăn nhiều vitamin và khoáng chất để tăng cường hệ miễn dịch và giảm viêm. Bạn có thể ăn nhiều rau xanh, trái cây, hạt, ngũ cốc… Bạn cũng có thể uống các loại nước ép hoa quả hoặc sinh tố để bổ sung vitamin và khoáng chất.
  • Ăn theo khẩu phần nhỏ và thường xuyên: Bạn nên ăn theo khẩu phần nhỏ và thường xuyên, khoảng 5-6 lần một ngày. Điều này giúp duy trì đường huyết ổn định và không làm quá tải dạ dày. Bạn cũng không nên bỏ bữa hoặc ăn quá no khi bị sốt.
  • Uống nhiều sữa chua: Sữa chua là một loại thực phẩm có lợi cho sức khỏe khi bị sốt. Sữa chua có chứa các vi khuẩn có lợi cho đường ruột, giúp cân bằng hệ vi sinh vật và ngăn ngừa tiêu chảy. Sữa chua cũng có chứa canxi và protein, giúp phục hồi cơ bắp và xương.

Nghỉ ngơi đầy đủ

Nghỉ ngơi đầy đủ là một cách hạ sốt thiết yếu, vì nó giúp cơ thể tập trung vào việc phục hồi và đào thải các tác nhân gây bệnh. Bạn có thể làm như sau để nghỉ ngơi tốt hơn khi bị sốt:

  • Giảm hoạt động thể chất: Bạn nên giảm hoạt động thể chất khi bị sốt, vì hoạt động thể chất có thể làm tăng nhiệt độ cơ thể và tiêu hao năng lượng. Bạn nên tránh những hoạt động như chạy, nhảy, leo cầu thang, hay chơi thể thao. Bạn chỉ nên làm những hoạt động nhẹ nhàng, như đi bộ, đọc sách, hay nghe nhạc.
  • Tạo môi trường thoải mái: Bạn nên tạo môi trường thoải mái cho người bệnh khi bị sốt, vì môi trường có thể ảnh hưởng đến nhiệt độ cơ thể. Bạn nên giữ phòng ngủ sạch sẽ, thoáng mát, và yên tĩnh. Bạn nên điều chỉnh nhiệt độ không khí phù hợp, không quá lạnh hoặc quá nóng. Bạn cũng nên che chắn người bệnh vừa phải, không quá dày hoặc quá mỏng.
  • Ngủ đủ giấc: Ngủ đủ giấc là một cách hạ sốt hiệu quả, vì ngủ giúp cơ thể tái tạo và hồi phục. Bạn nên ngủ ít nhất 8 tiếng một ngày khi bị sốt. Bạn cũng nên ngủ sớm và dậy sớm, để duy trì nhịp sinh học của cơ thể. Bạn có thể dùng các biện pháp giúp ngủ ngon hơn, như uống trà thảo mộc, tắt đèn và tiếng ồn, hay thư giãn cơ thể và tinh thần.

Kết luận

Sốt là một triệu chứng phổ biến, có thể gây ra cảm giác khó chịu và biến chứng nguy hiểm cho trẻ và người lớn. Để hạ sốt nhanh nhất cho trẻ và người lớn tại nhà, bạn có thể áp dụng những cách sau đây:

  • Uống nhiều nước
  • Đắp khăn ướt
  • Uống thuốc hạ sốt
  • Ăn uống hợp lý
  • Nghỉ ngơi đầy đủ

Những cách này đều là những cách dân gian và khoa học đã được kiểm chứng và khuyến cáo bởi các bác sĩ. Tuy nhiên, bạn cũng nên lưu ý rằng sốt chỉ là một triệu chứng của một bệnh lý khác. Vì vậy, bạn nên tìm hiểu và điều trị nguyên nhân gây ra sốt để có được kết quả tốt nhất. Nếu sốt kéo dài quá 3 ngày hoặc có các triệu chứng bất thường khác, bạn nên đi khám bác sĩ để được chẩn đoán và điều trị kịp thời.

Bạn cũng có thể thích..