Sức khỏe tổng quát

Gãy xương sườn – Nguyên nhân, triệu chứng, cách điều trị và phòng ngừa

📰 Đọc bài này trong: 7 Phút

Xương sườn là một phần quan trọng của cơ thể, bảo vệ các cơ quan nội tạng như tim, phổi, gan và thận. Tuy nhiên, xương sườn cũng rất dễ bị tổn thương do các tác động bên ngoài như tai nạn giao thông, rơi ngã, va đập hoặc bạo lực. Gãy xương sườn là một chấn thương nghiêm trọng, có thể gây ra các biến chứng nguy hiểm cho sức khỏe. Bài viết này sẽ cung cấp cho bạn những thông tin cần thiết về nguyên nhân, triệu chứng, cách điều trị và phòng ngừa gãy xương sườn.

Gãy xương sườn - Nguyên nhân, triệu chứng, cách điều trị và phòng ngừa

Nguyên nhân gây gãy xương sườn

Xương sườn có thể bị gãy do nhiều nguyên nhân khác nhau, nhưng phổ biến nhất là do các tác động trực tiếp lên ngực hoặc lưng. Các nguyên nhân thường gặp gây gãy xương sườn bao gồm:

  • Tai nạn giao thông: Đây là nguyên nhân phổ biến nhất gây gãy xương sườn, đặc biệt là khi lái xe máy, xe hơi hoặc xe đạp. Khi xảy ra va chạm, người lái có thể bị quăng ra khỏi xe hoặc bị kẹp giữa xe và vật cản. Lực tác động lên ngực hoặc lưng có thể làm gãy một hoặc nhiều xương sườn.
  • Rơi ngã: Rơi từ độ cao hoặc trượt ngã trên mặt phẳng trơn có thể làm cho người bị rơi ngã đập vào vật cứng hoặc có góc cạnh. Điều này có thể làm tổn thương xương sườn, đặc biệt là ở người già hay có bệnh loãng xương.
  • Va đập: Va đập vào vật thể cứng hoặc bị vật thể cứng rơi trúng có thể làm gãy xương sườn. Ví dụ như khi chơi thể thao mạo hiểm, lao động nặng hoặc bị đánh đập.
  • Ho kéo dài: Ho kéo dài do viêm phế quản, viêm phổi, lao hoặc hen suyễn có thể làm tăng áp lực lên xương sườn và làm chúng bị gãy. Đây là một nguyên nhân hiếm gặp hơn các nguyên nhân khác.

Triệu chứng của gãy xương sườn

Gãy xương sườn có thể gây ra các triệu chứng sau:

  • Đau ở vùng ngực hoặc lưng: Đây là triệu chứng chính của gãy xương sườn. Đau có thể tăng lên khi hít thở sâu, ho, hắt hơi, cười hoặc chuyển động. Đau có thể lan ra vai, cổ hoặc bụng.
  • Khó thở: Gãy xương sườn có thể làm hạn chế khả năng co giãn của lồng ngực, khiến cho việc hít thở trở nên khó khăn. Ngoài ra, gãy xương sườn cũng có thể gây tổn thương phổi, làm cho phổi bị xẹp hoặc chảy máu, dẫn đến khó thở, khò khè hoặc ho ra máu.
  • Sưng, bầm tím hoặc vết thương ở vùng ngực hoặc lưng: Gãy xương sườn có thể làm rách da, mạch máu hoặc cơ bắp ở vùng ngực hoặc lưng, gây ra các dấu hiệu ngoài da như sưng, bầm tím hoặc vết thương. Đôi khi, xương sườn gãy có thể xuyên qua da, tạo ra một vết thương mở gọi là gãy xương sườn xuyên da.
  • Hạch bạch huyết to: Gãy xương sườn có thể làm tổn thương hệ bạch huyết, làm cho hạch bạch huyết ở vùng ngực hoặc lưng to lên. Hạch bạch huyết to có thể cảm nhận được khi sờ vào vùng ngực hoặc lưng.

Cách điều trị gãy xương sườn

Gãy xương sườn là một chấn thương nghiêm trọng, cần được điều trị kịp thời để tránh các biến chứng nguy hiểm. Cách điều trị gãy xương sườn phụ thuộc vào mức độ và số lượng xương sườn bị gãy, cũng như tình trạng sức khỏe tổng quát của người bệnh. Các cách điều trị gãy xương sườn bao gồm:

  • Điều trị tại nhà: Nếu gãy xương sườn nhẹ, không gây tổn thương phổi hoặc các cơ quan nội tạng khác, người bệnh có thể được điều trị tại nhà. Điều trị tại nhà bao gồm:
    • Dùng thuốc giảm đau theo chỉ định của bác sĩ, như paracetamol, ibuprofen hoặc codein. Không nên dùng aspirin vì có thể làm tăng nguy cơ chảy máu.
    • Nghỉ ngơi và hạn chế các hoạt động làm tăng áp lực lên ngực, như nâng vật nặng, uốn cong hoặc xoay người.
    • Giữ vị trí nằm hay ngồi thoải mái nhất, có thể dùng gối để nâng cao vai và đầu khi nằm hay ngồi.
    • Thở sâu vài lần mỗi giờ để giúp phổi giãn rộng và loại bỏ đờm. Có thể dùng máy hít khí dung để hỗ trợ việc thở sâu.
    • Ho nhẹ để loại bỏ đờm khỏi phổi. Có thể dùng khăn hoặc miếng bông ép vào vùng ngực khi ho để giảm đau.
    • Uống đủ nước để giúp làm loãng đờm và dễ dàng ho ra.
    • Kiểm tra thường xuyên các dấu hiệu biến chứng, như khó thở, ho ra máu, sốt, đau ngực hay tim đập nhanh. Nếu có biến chứng, cần đến bệnh viện ngay lập tức.
  • Điều trị nội khoa: Nếu gãy xương sườn nặng, gây tổn thương phổi hoặc các cơ quan nội tạng khác, người bệnh cần được nhập viện để điều trị. Điều trị nội khoa bao gồm:
    • Dùng thuốc giảm đau mạnh hơn, có thể tiêm hoặc dùng máy bơm thuốc. Không nên dùng thuốc giảm đau có chứa codein vì có thể làm tăng đờm và khó ho.
    • Dùng oxy để cải thiện việc hô hấp, có thể dùng mặt nạ oxy hoặc ống nhét vào mũi. Nếu phổi bị xẹp hoặc chảy máu nghiêm trọng, có thể cần dùng máy thở.
    • Dùng ống hút để hút đờm và máu ra khỏi phổi, giúp phòng ngừa viêm phổi và cải thiện chức năng phổi.
    • Dùng ống thông để thông khí cho không gian giữa hai lớp màng phổi, giúp phục hồi áp suất bình thường và làm phồng phổi lên.
    • Dùng thuốc kháng sinh để ngăn ngừa hoặc điều trị nhiễm trùng.
    • Dùng thuốc chống viêm để giảm sưng và viêm ở vùng ngực.
    • Dùng thuốc cầm máu hoặc tiêm máu để điều trị chảy máu nội tạng.
    • Thực hiện các bài tập vật lý trị liệu để cải thiện chức năng hô hấp và phục hồi vận động.
  • Điều trị phẫu thuật: Nếu gãy xương sườn gây ra các biến chứng nguy hiểm như gãy xương sườn xuyên da, gãy xương sườn di động, tổn thương tim, gan hoặc thận, người bệnh có thể cần được phẫu thuật để sửa chữa xương sườn và các cơ quan bị tổn thương. Các loại phẫu thuật cho gãy xương sườn bao gồm:
    • Phẫu thuật khâu xương sườn: Là loại phẫu thuật dùng để khâu lại các mảnh xương sườn bị gãy ra khỏi vị trí ban đầu. Phẫu thuật khâu xương sườn có thể dùng kẹp kim loại, dây thép hoặc chỉ khâu để giữ cho xương sườn ở đúng vị trí và kích thích quá trình liền xương.
    • Phẫu thuật cấy ghép xương sườn: Là loại phẫu thuật dùng để cấy ghép một mảnh xương từ một bộ phận khác của cơ thể hoặc từ người hiến tặng vào vị trí của xương sườn bị gãy. Phẫu thuật cấy ghép xương sườn có thể dùng khi xương sườn bị gãy quá nhiều hoặc bị mất một phần lớn.
    • Phẫu thuật sửa chữa các cơ quan nội tạng: Là loại phẫu thuật dùng để sửa chữa các cơ quan nội tạng bị tổn thương do gãy xương sườn, như tim, phổi, gan hoặc thận. Phẫu thuật sửa chữa các cơ quan nội tạng có thể dùng các kỹ thuật nội soi, mổ mở hoặc cấy ghép tùy theo mức độ và vị trí của tổn thương.

Cách phòng ngừa gãy xương sườn

Gãy xương sườn là một chấn thương có thể phòng ngừa được bằng cách tuân thủ các biện pháp an toàn và bảo vệ cơ thể. Các cách phòng ngừa gãy xương sườn bao gồm:

  • Khi lái xe, hãy luôn đeo dây an toàn, tuân thủ luật giao thông và tránh lái xe khi say rượu, mệt mỏi hoặc bị ảnh hưởng bởi thuốc. Nếu lái xe máy, hãy đeo mũ bảo hiểm, áo giáp và găng tay.
  • Khi chơi thể thao, hãy đeo đồ bảo hộ như áo giáp, bảo vệ ngực hoặc miếng đệm. Hãy chọn những môn thể thao phù hợp với khả năng và sức khỏe của mình. Hãy tránh những môn thể thao có nguy cơ cao bị va đập hoặc rơi ngã, như đua xe, leo núi hay võ thuật.
  • Khi lao động nặng, hãy dùng các thiết bị hỗ trợ như xe nâng, dây cáp hoặc cần cẩu. Hãy tuân thủ các quy tắc an toàn lao động và đeo đồ bảo hộ như áo giáp, găng tay hoặc kính bảo hộ. Hãy tránh nâng vật nặng quá sức hoặc không đúng tư thế.
  • Khi ở nhà, hãy giữ cho sàn nhà khô ráo và sạch sẽ. Hãy tránh để các vật cản như dây điện, đồ chơi hay thú cưng trên đường đi. Hãy lắp đặt các thanh cầm hoặc tấm lót chống trượt ở những nơi có nguy cơ cao bị trượt ngã, như cầu thang, phòng tắm hay nhà bếp.
  • Khi ở ngoài, hãy chú ý quan sát xung quanh và tránh những nơi có nguy hiểm, như công trường xây dựng, khu vực có cây đổ hoặc vật thể rơi. Hãy tránh tiếp xúc với những người có hành vi bạo lực hoặc hung hăng.
  • Nếu có bệnh loãng xương, hãy uống thuốc điều trị theo chỉ định của bác sĩ và bổ sung canxi và vitamin D. Hãy tập luyện thể dục thường xuyên để tăng cường sức khỏe xương khớp và cơ bắp.

Gãy xương sườn là một chấn thương nghiêm trọng, có thể ảnh hưởng đến chức năng hô hấp và các cơ quan nội tạng. Nếu bạn có dấu hiệu nghi ngờ gãy xương sườn, hãy đến bệnh viện để được kiểm tra và điều trị kịp thời. Hãy tuân thủ các biện pháp phòng ngừa để giảm nguy cơ gây gãy xương sườn và bảo vệ sức khỏe của bạn.

Kết luận

Gãy xương sườn là một chấn thương nghiêm trọng, có thể ảnh hưởng đến chức năng hô hấp và các cơ quan nội tạng. Nguyên nhân gây gãy xương sườn thường là do các tác động trực tiếp lên ngực hoặc lưng, như tai nạn giao thông, rơi ngã, va đập hoặc ho kéo dài. Triệu chứng của gãy xương sườn bao gồm đau ở vùng ngực hoặc lưng, khó thở, sưng, bầm tím hoặc vết thương ở vùng ngực hoặc lưng, hạch bạch huyết to. Cách điều trị gãy xương sườn phụ thuộc vào mức độ và số lượng xương sườn bị gãy, cũng như tình trạng sức khỏe tổng quát của người bệnh. Các cách điều trị gãy xương sườn bao gồm điều trị tại nhà, điều trị nội khoa và điều trị phẫu thuật. Cách phòng ngừa gãy xương sườn là tuân thủ các biện pháp an toàn và bảo vệ cơ thể khi lái xe, chơi thể thao, lao động nặng, ở nhà hoặc ở ngoài. Nếu có bệnh loãng xương, cần uống thuốc điều trị và bổ sung canxi và vitamin D. Nếu bạn có dấu hiệu nghi ngờ gãy xương sườn, hãy đến bệnh viện để được kiểm tra và điều trị kịp thời. Hãy tuân thủ các biện pháp phòng ngừa để giảm nguy cơ gây gãy xương sườn và bảo vệ sức khỏe của bạn.

Bạn cũng có thể thích..