Sức khỏe tổng quát

Men gan cao là gì? Nguyên nhân, triệu chứng và cách điều trị hiệu quả

📰 Đọc bài này trong: 5 Phút

Bài báo này sẽ cung cấp cho bạn những thông tin cần thiết về men gan cao, bao gồm nguyên nhân, triệu chứng và cách điều trị hiệu quả. Bạn sẽ hiểu được men gan cao là gì, tại sao lại xảy ra và làm thế nào để phòng ngừa và khắc phục. Bài báo này sẽ giúp bạn có được kiến thức để bảo vệ sức khỏe gan của mình.

Men gan cao là gì? Nguyên nhân, triệu chứng và cách điều trị hiệu quả

Giới thiệu

Gan là một cơ quan quan trọng trong cơ thể người, có nhiều chức năng như chuyển hóa các chất dinh dưỡng, tổng hợp các protein và hormone, lưu trữ glycogen và vitamin, khử độc các chất độc hại… Gan cũng có khả năng tự tái tạo khi bị tổn thương nhẹ. Tuy nhiên, khi gan bị viêm nhiễm hoặc hoại tử do các nguyên nhân khác nhau, gan sẽ không thể hoạt động bình thường và có thể dẫn đến các biến chứng nguy hiểm.

Một trong những cách để kiểm tra tình trạng của gan là xét nghiệm men gan. Men gan là các enzyme có trong tế bào gan, có vai trò như những chất xúc tác hóa học giúp gan thực hiện các chức năng của mình. Có bốn loại men gan chính, bao gồm:

  • Alanine aminotransferase (ALT) hay còn gọi là SGPT
  • Aspartate aminotransferase (AST) hay còn gọi là SGOT
  • Alkaline phosphatase (ALP)
  • Gamma-glutamyl transferase (GGT)

Bình thường, nồng độ của các men gan này trong máu ở mức thấp, không vượt quá ngưỡng giá trị bình thường. Tuy nhiên, khi tế bào gan bị tổn thương do các nguyên nhân khác nhau, một lượng lớn men gan sẽ được giải phóng ra máu, gây tình trạng men gan cao. Men gan cao là dấu hiệu cho thấy sự viêm nhiễm hoặc hoại tử của tế bào gan.

Nội dung chính

Nguyên nhân gây men gan cao

Có nhiều nguyên nhân có thể dẫn đến men gan cao, trong đó một số nguyên nhân phổ biến như sau:

  • Viêm gan do virus: Có năm loại virus gây viêm gan là A, B, C, D và E. Khi xâm nhập vào cơ thể, các virus này sẽ hủy hoại tế bào gan. Trong đó, virus viêm gan B và C vừa có khả năng gây viêm gan cấp tính và mạn tính, tăng nguy cơ gây xơ gan và ung thư gan.
  • Lạm dụng rượu bia: Uống quá nhiều rượu bia có thể làm tổn thương và suy giảm chức năng gan. Lượng men gan trong máu người uống rượu tùy thuộc vào liều lượng rượu vào máu và chất lượng rượu. Khi gan bị tổn thương bởi rượu, chỉ số men gan AST thường tăng cao từ 2 đến 10 lần trong khi đó lượng ALT tăng ít.
  • Dùng thuốc không hợp lý: Hầu hết các loại thuốc giảm đau, kháng viêm, kháng lao…đều được chuyển hóa tại gan. Mắc bệnh men gan cao có thể do lạm dụng thuốc quá mức, tạo gánh nặng và gây tổn thương lá gan. Đặc biệt thời gian gần đây việc gia tăng sử dụng các sản phẩm chức năng gia tăng tỷ lệ viêm gan.
  • Chế độ ăn: Các loại thực phẩm bẩn, mốc, có chất bảo quản…đều chứa một lượng độc tố và chất aflatoxin nhất định, gây viêm gan, tăng men gan, thậm chí là ung thư gan.
  • Bệnh lý đường mật: Sỏi đường mật, nhiễm trùng đường mật, khối u đường mật… Do men gan không chỉ được tạo ra ở gan nên một số bệnh lý cơ quan khác cũng gây men gan cao bao gồm: Bệnh tim mạch (bệnh lý cơ tim, nhồi máu cơ tim…), bệnh lý hô hấp, rối loạn chuyển hóa sắt, đái tháo đường…

Triệu chứng của men gan cao

Các triệu chứng khi bị men gan cao rất nghèo nàn. Người bệnh chỉ thấy hơi đau ở hạ sườn phải, bụng trướng nhẹ, xuất hiện sự giãn các vi mạch ở cổ, mặt… Nhiều trường hợp dù bị men gan rất cao nhưng không có các triệu chứng lâm sàng, người bệnh vẫn lao động, học tập bình thường. Giai đoạn này có thể chỉ vài tuần, có khi kéo dài vài tháng, thậm chí vài năm. Vì không có biểu hiện rõ rệt nên người bệnh chủ quan, không đi khám, không có chế độ ăn uống sinh hoạt hợp lý. Nhiều người vẫn dùng rượu bia, thuốc lá, sử dụng những chất không có lợi cho gan… làm cho bệnh càng có cơ hội bùng phát mạnh ở giai đoạn tiếp theo.

Nếu người bệnh chủ quan và không được chữa trị kịp thời bệnh có thể dẫn đến các biến chứng khó lường cũng như sẽ bỏ qua “thời gian vàng” để điều trị các bệnh lý nghiêm trọng khác về gan như viêm gan mãn, xơ gan, ung thư gan.

Một số triệu chứng phổ biến của men gan cao là:

  • Vàng da, vàng mắt
  • Ngứa da
  • Phân màu nhạt và nước tiểu có màu đậm hơn
  • Mệt mỏi, chán ăn
  • Sốt nhẹ
  • Đau bụng phần trên
  • Sưng phù ở chân hoặc bụng
  • Xuất hiện các vết máu dưới da hoặc xuất huyết dễ dàng

Cách điều trị men gan cao

Để điều trị men gan cao, người bệnh cần tìm ra nguyên nhân gây ra tình trạng này và áp dụng các biện pháp phù hợp. Một số cách điều trị men gan cao được khuyến cáo như sau:

  • Hạn chế uống rượu: Rượu là một trong những tác nhân gây tổn thương gan nghiêm trọng. Người bệnh men gan cao nên kiêng hoặc giảm thiểu uống rượu để giảm áp lực cho gan.
  • Ăn uống lành mạnh: Chế độ ăn uống có vai trò quan trọng trong việc duy trì sức khỏe gan. Người bệnh nên ăn nhiều rau xanh, trái cây tươi, thực phẩm giàu chất xơ và protein. Tránh ăn quá nhiều đồ chiên rán, mỡ, đường và muối.
  • Tập thể dục thường xuyên: Tập thể dục giúp cải thiện tuần hoàn máu, tăng cường miễn dịch và giảm cân (nếu béo phì). Người bệnh nên tập thể dục ít nhất 30 phút mỗi ngày, chọn những bài tập phù hợp với sức khỏe và thể trạng của mình.
  • Dùng thuốc theo chỉ định của bác sĩ: Tùy thuộc vào nguyên nhân gây men gan cao, bác sĩ có thể kê đơn các loại thuốc khác nhau, như thuốc kháng virus, thuốc giải độc gan, thuốc ức chế miễn dịch… Người bệnh nên tuân thủ theo hướng dẫn của bác sĩ và không tự ý dùng các loại thuốc không rõ nguồn gốc hoặc các sản phẩm chức năng không có tác dụng khoa học.
  • Kiểm tra sức khỏe định kỳ: Người bệnh nên thường xuyên kiểm tra men gan và các chỉ số khác liên quan đến gan để theo dõi tình trạng bệnh và hiệu quả điều trị. Ngoài ra, người bệnh cũng nên kiểm tra các bệnh lý khác có thể ảnh hưởng đến gan, như tiểu đường, cao huyết áp, mỡ máu…

Kết luận

Men gan cao là một tình trạng phổ biến, có thể do nhiều nguyên nhân khác nhau gây ra. Men gan cao không chỉ làm suy giảm chức năng gan mà còn có thể dẫn đến các biến chứng nguy hiểm như xơ gan, ung thư gan… Người bệnh cần chú ý đến các triệu chứng của men gan cao và đi khám sớm để được chẩn đoán và điều trị kịp thời. Ngoài ra, người bệnh cũng nên có một lối sống lành mạnh, ăn uống hợp lý, tập thể dục đều đặn và tránh các tác nhân gây hại cho gan.

Bạn cũng có thể thích..