Sức khỏe tổng quát

Migraine: Nguyên nhân, triệu chứng, điều trị và cách phòng ngừa

Reading Time: 8 minutes

Bài báo này sẽ cung cấp cho bạn những thông tin cần thiết về migraine, một bệnh lý thần kinh gây ra những cơn đau đầu dữ dội, thường ở một bên đầu. Bạn sẽ biết được nguyên nhân, triệu chứng, điều trị và cách phòng ngừa của bệnh này. Bài báo này sẽ giúp bạn hiểu rõ hơn về migraine và cách chăm sóc sức khỏe của mình.

Migraine: Nguyên nhân, triệu chứng, điều trị và cách phòng ngừa

Giới thiệu

Migraine là gì? Migraine là một bệnh lý thần kinh gây ra những cơn đau đầu dữ dội, thường ở một bên đầu, kèm theo các triệu chứng khác như buồn nôn, nôn mửa, và nhạy cảm với ánh sáng, âm thanh, mùi vị, hoặc xúc giác . Đây là một bệnh lý phổ biến và có thể ảnh hưởng đến chất lượng cuộc sống của người bệnh. Theo Tổ chức Y tế Thế giới (WHO), migraine là một trong những bệnh lý gây ra nhiều khó khăn nhất trong cuộc sống hàng ngày. Migraine có thể xảy ra ở bất kỳ lứa tuổi nào, nhưng thường bắt đầu từ tuổi thanh thiếu niên hoặc đầu tuổi trưởng thành. Migraine có xu hướng di truyền và phụ nữ có nguy cơ cao hơn nam giới.

Nội dung chính

Nguyên nhân của migraine

Nguyên nhân chính xác của migraine vẫn chưa được biết rõ, nhưng các nhà khoa học cho rằng nó liên quan đến sự thay đổi của hoạt động não và các hóa chất thần kinh. Có nhiều yếu tố có thể kích hoạt hoặc làm tăng nguy cơ xảy ra cơn migraine, bao gồm:

  • Các yếu tố ngoại cảnh: Như ánh sáng chói, tiếng ồn lớn, khí hậu thay đổi, ô nhiễm không khí.
  • Các yếu tố sinh lý: Như stress, thiếu ngủ, thay đổi giờ ngủ dậy, thiếu ăn hoặc ăn quá nhiều.
  • Các yếu tố nội tiết: Như chu kỳ kinh nguyệt, mang thai, mãn kinh, hoặc sử dụng thuốc tránh thai.
  • Các yếu tố dinh dưỡng: Như uống rượu, cà phê, hoặc các chất kích thích khác, ăn một số loại thực phẩm như pho mát, sô cô la, chất bảo quản, chất tạo màu, chất tạo ngọt.
  • Các yếu tố dị ứng: Như phấn hoa, bụi, thú cưng, hoặc một số loại thuốc.

Không phải tất cả mọi người đều có cùng các yếu tố kích hoạt migraine. Mỗi người có thể có những yếu tố kích hoạt khác nhau và mức độ nhạy cảm cũng khác nhau. Do đó, việc nhận biết và tránh xa các yếu tố kích hoạt là một phần quan trọng trong việc điều trị và phòng ngừa migraine.

Triệu chứng của migraine

Migraine có thể được chia thành bốn giai đoạn: giai đoạn tiền động kinh (prodrome), giai đoạn aura, giai đoạn đau đầu, và giai đoạn hậu động kinh (postdrome). Tuy nhiên, không phải ai cũng trải qua tất cả bốn giai đoạn này. Một số người chỉ có một hoặc hai giai đoạn.

  • Giai đoạn tiền động kinh: Là giai đoạn trước khi xảy ra cơn migraine, có thể kéo dài từ một vài giờ đến một vài ngày. Các triệu chứng của giai đoạn này có thể bao gồm: cảm giác mệt mỏi, buồn ngủ, căng thẳng, khó chịu, thèm ăn một số loại thực phẩm, hay bị tiểu.
  • Giai đoạn aura: Là giai đoạn có những biểu hiện bất thường về giác quan hoặc cơ thể, có thể xuất hiện trước hoặc trong khi bị đau đầu. Các triệu chứng của giai đoạn này có thể bao gồm: nhìn thấy ánh sáng lấp lánh, hình vòng cung, hoặc điểm mù; cảm giác tê liệt hoặc kim châm ở một bên mặt hoặc cơ thể; nói lắp hoặc khó hiểu; hay có những cảm giác không thật về hình ảnh, âm thanh, mùi vị, hoặc xúc giác. Giai đoạn aura thường kéo dài từ 20 đến 60 phút và không gây ra tổn thương vĩnh viễn cho não. Tuy nhiên, chỉ khoảng 20% số người bị migraine có triệu chứng aura.
  • Giai đoạn đau đầu: Là giai đoạn chính của migraine, khi người bệnh cảm thấy đau đầu dữ dội, thường ở một bên đầu. Cơn đau có thể được miêu tả như là “đập liên hồi”, “nổ tung”, hoặc “đâm xuyên”. Cơn đau có thể trở nên nặng hơn khi người bệnh vận động hoặc tiếp xúc với ánh sáng, tiếng ồn, hoặc mùi vị. Giai đoạn đau đầu có thể bao gồm: buồn nôn, nôn mửa, chóng mặt, mất cân bằng, hoặc cảm giác yếu ớt. Giai đoạn đau đầu có thể kéo dài từ 4 đến 72 giờ, tùy thuộc vào mức độ nặng nhẹ và cách điều trị của từng người.
  • Giai đoạn hậu động kinh: Là giai đoạn sau khi kết thúc cơn migraine, khi người bệnh cảm thấy mệt mỏi, kiệt sức, hoặc có thể có cảm giác nhẹ nhõm, vui vẻ, hoặc hài lòng. Giai đoạn hậu động kinh có thể kéo dài từ một vài giờ đến một vài ngày. Các triệu chứng của giai đoạn này có thể bao gồm: cảm giác mất trí nhớ, khó tập trung, hoặc nhạy cảm với ánh sáng, âm thanh, hoặc xúc giác.

Điều trị của migraine

Migraine không phải là một bệnh lý không thể chữa khỏi, nhưng có thể được kiểm soát và làm giảm tần suất, mức độ, và thời gian của các cơn đau. Có hai loại điều trị chính cho migraine: điều trị triệu chứng và điều trị phòng ngừa.

  • Điều trị triệu chứng: Là việc sử dụng các loại thuốc để làm giảm hoặc ngừng cơn đau khi nó đã bắt đầu. Các loại thuốc này có thể bao gồm: thuốc giảm đau thông thường như paracetamol, ibuprofen, hoặc aspirin; thuốc chống buồn nôn như metoclopramide hoặc domperidone; hoặc thuốc chuyên dụng cho migraine như sumatriptan, zolmitriptan, hoặc ergotamine. Các loại thuốc này có thể được uống qua miệng, tiêm vào da, xịt vào mũi, hoặc hút qua miệng. Tùy thuộc vào loại và liều lượng của thuốc, hiệu quả của chúng có thể khác nhau ở mỗi người. Ngoài ra, việc sử dụng quá nhiều hoặc quá thường xuyên các loại thuốc này có thể gây ra tình trạng đau đầu do lạm dụng thuốc (medication-overuse headache), khiến cho cơn migraine trở nên tồi tệ hơn. Do đó, việc sử dụng các loại thuốc này phải được theo sự chỉ dẫn của bác sĩ.
  • Điều trị phòng ngừa: Là việc sử dụng các loại thuốc để làm giảm tần suất và mức độ của các cơn migraine. Các loại thuốc này có thể bao gồm: thuốc chống co thắt mạch máu như propranolol, metoprolol, hoặc verapamil; thuốc chống co giật như valproate, topiramate, hoặc gabapentin; thuốc chống trầm cảm như amitriptyline, venlafaxine, hoặc duloxetine; hoặc thuốc chống miễn dịch như erenumab, fremanezumab, hoặc galcanezumab. Các loại thuốc này phải được uống hàng ngày trong một khoảng thời gian dài, thường là từ 6 tháng đến 1 năm, để có hiệu quả. Tuy nhiên, không phải tất cả mọi người đều phù hợp với các loại thuốc này, và chúng cũng có thể gây ra những tác dụng phụ khác nhau. Do đó, việc sử dụng các loại thuốc này cũng phải được theo sự chỉ dẫn của bác sĩ.

Ngoài việc sử dụng thuốc, người bệnh cũng có thể áp dụng một số biện pháp khác để làm giảm cơn đau và cải thiện chất lượng cuộc sống, như:

  • Nghỉ ngơi trong một không gian yên tĩnh và tối: Điều này sẽ giúp giảm kích thích cho các giác quan và làm dịu cơn đau. Người bệnh có thể đeo kính râm, đeo tai nghe chống ồn, hoặc che chăn lên đầu để tránh ánh sáng và tiếng ồn.
  • Sử dụng túi nước nóng hoặc lạnh: Điều này sẽ giúp làm giảm sưng viêm và cảm giác đau. Người bệnh có thể đặt túi nước nóng hoặc lạnh lên trán, gáy, hoặc vai để thư giãn cơ bắp và mạch máu.
  • Massage hoặc xoa bóp: Điều này sẽ giúp làm giảm căng thẳng và cải thiện tuần hoàn máu. Người bệnh có thể massage hoặc xoa bóp nhẹ nhàng các vùng đau như trán, thái dương, gò má, hoặc gáy. Ngoài ra, người bệnh cũng có thể sử dụng các loại dầu thiên nhiên như dầu bạc hà, dầu oải hương, hoặc dầu gừng để massage hoặc xông hơi.
  • Thực hiện các bài tập thở hoặc thiền: Điều này sẽ giúp làm giảm stress và cân bằng hóa chất thần kinh. Người bệnh có thể thực hiện các bài tập thở sâu hoặc thiền theo hướng dẫn của các chuyên gia hoặc qua các ứng dụng trên điện thoại.
  • Ăn uống và sinh hoạt hợp lý: Điều này sẽ giúp duy trì sức khỏe tổng thể và ngăn ngừa các yếu tố kích hoạt migraine. Người bệnh nên ăn uống đầy đủ, cân đối, và tránh các loại thực phẩm có thể gây ra migraine. Ngoài ra, người bệnh cũng nên sinh hoạt điều độ, ngủ đủ giấc, uống đủ nước, và tập thể dục thường xuyên.

Cách phòng ngừa của migraine

Migraine là một bệnh lý không thể phòng ngừa hoàn toàn, nhưng có thể được kiểm soát và làm giảm nguy cơ xảy ra. Có một số cách phòng ngừa của migraine, bao gồm:

  • Nhận biết và tránh xa các yếu tố kích hoạt: Đây là cách phòng ngừa quan trọng nhất và hiệu quả nhất cho migraine. Người bệnh nên theo dõi các cơn migraine của mình và ghi nhận những yếu tố có thể kích hoạt chúng, như thời gian, địa điểm, hoạt động, thực phẩm, hoặc tình trạng sức khỏe. Người bệnh có thể sử dụng một quyển sổ tay, một ứng dụng trên điện thoại, hoặc một công cụ trực tuyến để ghi chép các thông tin này. Sau đó, người bệnh nên cố gắng tránh xa hoặc hạn chế các yếu tố kích hoạt này trong cuộc sống hàng ngày. Ví dụ, nếu người bệnh biết rằng cà phê là một yếu tố kích hoạt migraine của mình, họ nên giảm uống cà phê hoặc chuyển sang uống nước trà.

Bạn cũng có thể thích..